Adet Siklusunun Oluşumu
 

Adet siklusu, regl,  bir adet döneminin ilk gününden bir sonraki adet döneminin ilk gününe dek olan süreyi kapsamakta olup ortalama 28 gündür.Bu süreçte kadınlarda  beyinde, yumurtalıklarda ve rahim iç tabakasında farklı olaylar meydana gelmektedir. Beyinden salgılanan hormonların etkisiyle yumurtalıklardan biri uyarılır.Uyarılan yumurtalıktan döllenmeye hazır bir yumurta hücresi genellikle siklusun ortasında  serbestleşir (yumurtlama) . Bu sırada rahim iç tabakası da kendini olası bir gebeliğe hazırlamak amacıyla kalınlaşır ve adet beliritleri başlar. Döllenme gerçekleşmediğinde serbestleşen yumurta hücresinin ömrü biter ve gebelik için hazırlanmış rahim iç tabakasının adet kanamasıyla vajina dışına atılmasını takiben yeni bir adet siklusu başlar.

Adet belirtileri ni takiben  olan adet kanamasının amacı her adet siklusunda oluşabilecek olası bir gebeliğin yerleşebilmesi ve uygun şartlarda gelişebilmesi için rahim iç tabakasının yenilenmesi  olarak değerlendirilebilir.

Adet siklusunda beyinde meydana gelen olaylar

Adet siklusunun , regl başlangıcı adet kanamasının ilk günüdür. Bu aşamada beyin dokusunda  yer alan hipotalamus adlı bölgeden salgılanan GnRH adı verilen hormon, hipotalamusa yakın yerleşimli hipofiz adı verilen endokrin bezden folikül uyarıcı hormon (FSH) salgısını başlatır. FSH hormonu etkisiyle overlerden birinde yeni bir yumurta hücresi folikül adı verilen bir kesecik içinde olgunlaşmaya başlar.

Folikül, içinde yumurta hücresini barındıran keseciğe verilen isimdir. Ergenlik dönemindeki bir kız çocuğunun yumurtalıklarında yaklaşık 400.000 folikül bulunur. Bu foliküller primer oosit yada premordial folikül olarak adlandırılır. Her adet döneminde, hipofizden salgılanan FSH belirli bir sayıda folikülü büyümek üzere uyarmaya başlar. Yumurtalık içinde bulunan binlerce folikülden hangilerinin büyümeye başlayacağı önceden bilinemez. Recruitment adı verilen bu seçimin hangi mekanizmalar ile gerçekleştiği tam olarak bilinmemektedir.

Yumurtalıklarda folikülün olgunlaşma süreci tamamlandığında, olgun folikül içinde üretilen yüksek miktarlarda östrojen hormonu etkisiyle bir yandan rahim iç tabakası gelişmeye başlar, diğer yandan hipofiz bezinden LH (luteinizan hormon) adı verilen başka bir hormon salgılanır. Baskın olan folikül 18-20 mm çapa ulaştığında artık çatlamaya hazırdır. Bu dönemde kandaki östrojen düzeyi ani bir artış gösterir. Kan östrojen düzeyi 200 pg/mL üzerine çıkıp yaklaşık 50 saat bu düzeyde kaldığında hipofiz bezini uyararak luteinize edici hormon (LH) salgılanmasını başlatır. LH miktarları kanda hızla yükselir ve daha sonra hızla düşer. Buna LH piki adı verilir ve bu olay yumurtlamanın  olmasını sağlar.

LH pikinden 34-36 saat sonra yumurtlama (ovulasyon)  gerçekleşir ve baskın olan folikül çatlayarak içindeki sıvı ve yumurta hücresi yumurtalık dışına atılır. Atılan bu yumurta hemen tüp tarafından yakalanır. Yumurtlama gününe kadar östrojen düzeyleri artış gösterdiğinden rahim iç tabakası da kalınlaşmaya devam etmektedir. Adet siklusunun bu aşamaya kadar olan ilk  kısmı folliküler ya da proliferatif faz olarak isimlendirilir.

LH pikinin oluşamadığı durumlarda folikül olgunlaşsa dahi, yumurtlama gerçekleşemez.Yumurtayı çatlatıcı iğne  olarak bilinen ilaçlar LH hormonu içerirler.

Yumurtlama olduktan sonra yumurta hücresinin spermle döllenmesi sonucu gebelik meydana gelirse salgılanan hormonlar beyindeki FSH ,LH 'ın işlevlerini durdururlar ve böylece gebelik ve emzirme  döneminde yumurtlama ve adet kanaması geçici olarak duraklar.

Gebelik gerçekleşmediğinde yumurtlamadan sonra 14 gün geçtiğinde oluşan adet kanaması sonrasında beyindeki hormonlar yeni bir adet siklusunu tekrar  başlatmak amacıyla yeniden salgılanmaya başlar.

Yumurtlama ve adet kanaması( regl ) temel olarak beyin tarafından yönetilen işlevlerdir. Bu işlevin merkezi olan beyindeki  hipotalamus bölgesi  beyin dokusunun duygulanımlarla ilgili olan bölümleriyle  yakın komşuluktadır. Bu yakın komşuluk nedeniyle ruhsal kaynaklı stres kadında yumurtlama işlevinin olumsuz etkilenmesine ve  dolayısıyla adet kanamasının gecikmesi , adet beliritleri nin yoğun olması veya erken olması gibi adet düzensizliklerine neden olabilmektedir.

Adet siklusunda yumurtalıkta meydana gelen olaylar

Kadınlarda her ay adet siklusunun ilk gününde yumurtalıklardan birinde yumurtalığın dış yüzeyine yakın yerleşen yumurtalık hücrelerinden biri hipotalamustan salgılanan FSH (Folikül uyarıcı hormon)  hormonun  etkisiyle olgunlaşma sürecine girer. Olgunlaşan yumurta hücresi bu süreçte içi berrak bir sıvı dolu olan ve folikül adı verilen bir kesecik içindedir.

Başlangıçta birkaç milimetre olan folikül, adet siklusunun ortasına yaklaşıldığında 18-20 milimetre ebadına  ulaşır.

Folikül içinde adet döngüsünün ilk günlerinden itibaren giderek çoğalan miktarlarda salgılanan östrojen (kadınlık)  hormonu folikül olgunlaştıkça ve büyüdükçe daha da çok miktarlarda üretilir ve kana geçer. Kandaki östrojen en yüksek seviyeye ulaştığında beyinde luteinize edici hormon (LH) salgısını tetikler.

LH salgısı 12 saat gibi kısa bir sürede hızla artar ve en yüksek noktasına ulaşır. LH hormonu seviyesinin  hızla artmasıyla olgun folikül yapısı en ince noktasından çatlar ve içindeki yumurta hücresini serbest bırakır. 28 günlük adet döngüsü olan bir kadında yaklaşık 14. gün gerçekleşen bu olaya yumurtlama adı verilir. (ovulasyon)

Folikül çatladıktan sonra çatlama bölgesinde  sarı cisim (Corpus Luteum) adı verilen bir yapı oluşur ve bu yapı progesteron hormonu yapımına başlar.

Sarı Cisim gebelik oluştuğunda bebeğe progesteron hormonu desteği vermek üzere yaklaşık 10. gebelik haftasına kadar hormon salgılamaya devam eder. 10. haftadan itibaren bebek kendi progesteron hormonunu kendisi üretebilecek hale gelir ve görevi devir alır.

Gebelik oluşmazsa sarı cisim olarak adlandırılan corpus luteumun  işlevi 14 günde biter ve sarı cisim geriler. Sarı cismin hormon salgısının durmasıyla kanda progesteron hormonu seviyesi kısa sürede düşer ve bu rahim iç tabakasının desteğini kaybederek yıkılmasına neden olur. Bu yıkılma adet kanamasıyla birlikte olur ve doku kanamayla birlikte vajinadan  vücut dışına  atılır.

Adet belirtileri ni takiben adet kanamasıyla birlikte yeni bir adet siklusu tekrar başlar.

Yumurtalık dokusunda adet döngüsünün ilk yarısında östrojen hormonu hakimiyetinde gerçekleşen folikül olgunlaşması foliküler evre, ikinci yarısında Sarı Cisim (Corpus Luteum) tarafından salgılanan progesteron hormonu hakimiyetinde gerçekleşen evre luteal evre adını alır.
 

Rahim iç tabakasında meydana gelen olaylar

Endometriyum olarak bilinen rahim iç tabakası adet döneminin ilk gününden itibaren salgılanan östrojen hormonu etkisiyle kalınlaşır. Yumurtlama gerçekleştiğinde salgılanan progesteron hormonu bir yandan östrojen hormonunun bu kalınlaştırıcı etkisini engeller,diğer yandan rahim iç tabakasını özel bazı maddeler salgılamaya yönelterek döllenmesi olası bir yumurta hücresinin yerleşmesi ve gebeliğin başlaması için hazır hale getirir.

Rahim iç takasında adet dönemininilk yarısında östrojen hormonu etkisinde gerçekleşen kalınlaşma proliferatif evre tanımlanır. Yumurtlamadan sonraki  ikinci yarıda  ise  progesteron hormonu etkisinde gerçekleşen salgılama ise sekresyon evresi olarak tanımlanır.

Yumurtlama sonrası yumurtalıkta oluşan Sarı Cismin ömrü 14 gündür. Sarı Cisim yaşlandıkça salgıladığı progesteron hormonu azalır.Bu gerilemenin hangi mekanizma ile gerçekleştiği bilinmemektedir. Kandaki progesteron hormonu belli bir seviyenin altına indiğinde rahim iç tabakası desteğini kaybederek dökülmeye başlar.

Regl ile bu dökülme  sonucu damarlar da açılır ve kanama başlar. Yıkılan doku ve kan rahim ağzından geçerek  vajina yoluyla vücut dışına atılır.Oluşan bu kanamaya adet kanaması adı verilir.  (menstruasyon)

Adet beliritleri ni takiben adet kanaması ile birlikte yeni bir siklus başlar. Folikül gelişimi ile birlikte başlayan östrojen endometriumun yeniden kalınlaşmasını uyarır ve endometriyum kalınlaşırken açılmış olan kan damarları da onarılır ve yeni bir siklus başlar. Bu döngü ilk adet kanamasından menopoza kadar bu şekilde devam eder. Siklusun ovülasyondan sonraki dönemi luteal faz ya da sekretuar faz olarak adlandırılır.

Sarı Cismin ömrünün sabit olarak 14 gün olmasının anlamı vardır. 28 günde bir adet kanaması gören bir kadında yumurtlama 14. günde olmaktadır, oysa 30 günde bir adet kanaması gören bir kadında yumurtlama günü 30-14=16. gündür.  Aksine 25 günde bir adet kanaması gören bir kadında ise yumurtlama günü 25-14=11. gündür.
Etiket; regl, adet beliritleir nedir, aşırı kanama, az regl, gebelik oluşumu,adet düznesiliği. adet kanaması medir, aşırı adet kanaması aşırı regl, adet kanamsı resimleri

                                        Geri 
 

Adet belirtileri, regl, adet siklusu, adet kanaması resimleri
 ve gebeliğin oluşumu.
Adet düzensizliği şekilleri nelerdir, Aşırı adet kanaması nedenleri

! Yasal Uyarı !

www.kurtaj.info

www.genitalsigil.net